Fundusze Europejskie

Województwo Świętokrzyskie zyskało 1mld zł dzięki skutecznej realizacji programu regionalnego  „Fundusze Europejskie dla Świętokrzyskiego 2021-2027”

Doskonała wiadomość dla wszystkich autorów i realizatorów projektów w ramach programu regionalnego „Fundusze Europejskie dla Świętokrzyskiego 2021–2027”. Zakończyliśmy z sukcesem przegląd śródokresowy programu – obowiązkowy etap w obecnej perspektywie finansowej Unii Europejskiej, który pozwala ocenić postępy we wdrażaniu i ustalić ostateczną wysokość tzw. kwot elastyczności, możliwych do przeznaczenia na nowe inwestycje.

5 sierpnia br. Komisja Europejska zatwierdziła zmiany w programie, przyznając naszemu regionowi 234,5 mln euro, tj. ponad 1 mld zł. To fundusze, które były zarezerwowane i zostały uruchomione dopiero dzięki bardzo dobrej realizacji dotychczasowych zadań. Dziś podczas konferencji prasowej Marszałek Województwa Świętokrzyskiego, Renata Janik poinformowała o sukcesie.

Kwota ta stanowi część całej puli niemal 6,2 mld zł, jakie województwo otrzymało w ramach FEŚ 2021–2027. Na początku do dyspozycji było około 5,2 mld zł, a skuteczne wykorzystanie tej sumy otworzyło drogę do pozyskania pozostałych środków.

Dodatkowy miliard złotych zasili obydwa obszary programu, tj.:

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR) – około 693,8 mln zł (162,6 mln euro; łącznie z pomocą techniczną EFRR: 169,3 mln euro),

Europejski Fundusz Społeczny Plus (EFS+) – około 267 mln zł (62,6 mln euro; łącznie z pomocą techniczną EFS+: 65,2 mln euro)

Efekty dotychczasowych działań mówią same za siebie: w ramach EFRR podpisano 218 umów o wartości 1 mld 972 mln zł, a w ramach EFS+ – 449 umów na łączną kwotę 1 mld 38 mln zł.

Komisja Europejska nie tylko odblokowała dostęp do środków, ale też zatwierdziła większość proponowanych zmian w programie. Ich celem jest zwiększenie skuteczności działań i jeszcze lepsze dopasowanie wsparcia do potrzeb regionu.

To nasz wspólny sukces – instytucji odpowiedzialnych za wdrażanie programu, samorządu województwa oraz wszystkich beneficjentów, którzy z zaangażowaniem realizują swoje projekty.

EFRR

Najważniejsze zmiany w obszarze projektów infrastrukturalnych, zatwierdzone przez Komisję Europejską

Większe wsparcie dla magazynów energii

Przesunięto 4 mln euro na inwestycje w magazyny energii w formie dotacji. Pozwoli to odpowiedzieć na rosnące zapotrzebowanie w regionie, zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne gospodarstw domowych oraz lepiej zarządzać energią z OZE.

Ze środków uwolnionych w ramach kwot elastyczności dofinansowanie otrzyma partnerski projekt parasolowy w Działaniu 2.3, obejmujący dostawę i montaż magazynów energii dla mieszkańców gmin: Czarnocin, Łopuszno, Małogoszcz, Moskorzew, Nowy Korczyn, Radków, Secemin, Słupia i Sobków. Wartość dotacji UE dla tego przedsięwzięcia to blisko 17,5 mln zł.

Dodatkowe fundusze na infrastrukturę wodno-kanalizacyjną w małych aglomeracjach

Zabezpieczono 10 mln zł z kwot elastyczności w ramach Działania 2.6 na projekty w aglomeracjach liczących od 2 do 10 tys. RLM, gdzie wciąż występuje zapotrzebowanie. Dzięki temu możliwa będzie realizacja kolejnych inwestycji z listy rezerwowej, obejmującej obecnie 17 projektów o łącznej wartości wnioskowanego dofinansowania 89,8 mln zł.

Ułatwienia w projektach dotyczących bioróżnorodności

Zmieniono zasady dotyczące limitów wydatków infrastrukturalnych w projektach z zakresu bioróżnorodności. Do 30% limitu nie będą wliczane wydatki na parki miejskie i modernizację istniejącej infrastruktury turystycznej. Umożliwi to realizację kompleksowych przedsięwzięć, które wcześniej nie mogły być finansowane ze względu na obowiązujące ograniczenia.

Rozszerzenie wsparcia dla inwestycji retencyjnych

Zmodyfikowano zasady dotyczące małej retencji – teraz wsparcie obejmie także inwestycje na zbiornikach pełniących również inne funkcje niż retencyjne. Zmiana ta otwiera drogę do ogłoszenia kolejnego naboru w tym obszarze, na korzystniejszych warunkach dla potencjalnych beneficjentów.

Zakończony przegląd śródokresowy pozwoli na:

Wsparcie projektów z list rezerwowych

• Wszystkie 16 projektów z Działania 2.1 dotyczące termomodernizacji budynków publicznych otrzyma dofinansowanie. Łączna wartość wsparcia z UE to 43 mln zł.
• Dwa kolejne projekty z Działania 5.1 w zakresie infrastruktury przedszkolnej uzyskają łącznie ponad 9,7 mln zł.

Nowe nabory i zwiększenie alokacji w już trwających konkursach

• Turystyka – w II kwartale 2026 r. zostanie ogłoszony nabór w ramach Działania 5.4 „Infrastruktura w kulturze i turystyce” z budżetem około 35 mln zł (8,3 mln euro).
• Infrastruktura społeczna – w II kwartale 2026 r. planowany jest nabór w Działaniu 5.2, obejmujący wsparcie podmiotów realizujących usługi aktywnej reintegracji społecznej i zawodowej. Budżet wyniesie 6 mln euro (ok. 25,6 mln zł).
• Rewitalizacja miast – w listopadzie 2025 r. ruszy nabór w ramach Działania 6.2 z powiększonym budżetem o 10 mln euro (ponad 42 mln zł), co zwiększy całkowitą alokację do ok. 16,7 mln euro (71,2 mln zł).
• Rewitalizacja obszarów innych niż miejskie – w Działaniu 6.5 zwiększono budżet o 2 mln euro (ponad 8 mln zł). Łączna alokacja wyniesie 8 mln euro (ok. 34 mln zł).
• Powiązania klastrowe – w IV kwartale 2025 r. odbędzie się konkurs w ramach Działania 1.4 z budżetem 2 mln euro (ok. 8,5 mln zł).
• Infrastruktura drogowa – w zaplanowanym na IV kwartał 2025 r. naborze w ramach Działania 4.1 zwiększono alokację o ponad 40 mln zł na drogi wojewódzkie.

EFS +

W części programu finansowanej z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus (EFS+) Świętokrzyskie otrzymało dodatkowo około 267 mln zł (62,6 mln euro), w tym:

• 26,1 mln zł – na poprawę zdrowia pracowników regionu,
• 59 mln zł – na rozwój edukacji,
• 82,8 mln zł – na usługi społeczne,
• 99,1 mln zł – na wsparcie świętokrzyskiego rynku pracy, w tym rozwój zawodowy osób zatrudnionych oraz pomoc w znalezieniu pracy dla bezrobotnych.

Najważniejsze zmiany w projektach społecznych:

Zdrowie pracujących – rozszerzono dostęp do kompleksowych badań w projekcie strategicznym „Profilaktyka Świętokrzyskich Pracowników” poprzez obniżenie progu wiekowego z 45+ do 40+ lat. Projekt, realizowany przez WOMP i ŚCO, jest skierowany do pracujących mieszkańców regionu.

Edukacja przedszkolna – zwiększono budżet na tworzenie nowych miejsc przedszkolnych o 34 mln zł (8 mln euro), co pozwoli zapewnić większą liczbę miejsc dla najmłodszych.

W IV kwartale 2025 r. planowane są konkursy dotyczące:

• aktywnej integracji społecznej i zawodowej,
• edukacji przedszkolnej,
• usług opiekuńczych i zdrowotnych dla osób wymagających wsparcia (ze szczególnym uwzględnieniem seniorów i osób z niepełnosprawnościami),
• profilaktyki zdrowotnej pracowników.

Równolegle prowadzimy działania wspierające autorów projektów. 12 sierpnia 2025 r. Departament Wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego UMWŚ organizuje szkolenie dla pracowników Starostwa Powiatowego w Kielcach oraz gmin powiatu kieleckiego. Tematem będzie tworzenie i finansowanie projektów służących kompleksowemu wsparciu rodzin oraz rozwojowi usług społecznych i zdrowotnych dla osób potrzebujących pomocy.